અધર્મ પર ધર્મની જીતનું પર્વ દશેરા: શુભ મુહૂર્તમાં નવા કાર્યોનો પ્રારંભ, રાજ્યભરમાં વિજયાદશમીની ભવ્ય ઉજવણી.

સનાતન સંસ્કૃતિના સૌથી મહત્વપૂર્ણ પર્વોમાંનું એક એટલે વિજયાદશમી (દશેરા). આસો મહિનાની શુક્લ પક્ષની દશમ તિથિએ સમગ્ર દેશમાં હર્ષોલ્લાસ, ભક્તિ અને ઉત્સાહ સાથે દશેરાનો તહેવાર ઉજવવામાં આવે છે. નવરાત્રિના આરાધના પર્વના નવ દિવસો બાદ આવતી આ દશમી તિથિ એ નકારાત્મકતા પર સકારાત્મકતા અને અહંકાર પર સત્યના વિજયનું પ્રતિક છે

દશેરાનું પૌરાણિક અને ધાર્મિક મહત્વ (Fact Check)

શાસ્ત્રો અને પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, વિજયાદશમીના દિવસે બે અતિ મહત્વપૂર્ણ ધાર્મિક ઘટનાઓ ઘટી હતી:

શ્રી રામ દ્વારા રાવણ વધ: મર્યાદા પુરુષોત્તમ ભગવાન શ્રી રામે દસ માથાવાળા લંકાપતિ રાવણનો વધ કરીને માતા સીતાને મુક્ત કરાવ્યા હતા. તેથી દેશના અનેક ભાગોમાં રાવણ, કુંભકર્ણ અને મેઘનાદના પૂતળાનું દહન કરવામાં આવે છે.

મા શક્તિ દ્વારા મહિષાસુર મર્દન: જગતજનની આદ્યાશક્તિ મા દુર્ગાએ નવ દિવસ અને રાત સુધી મહિષાસુર રાક્ષસ સામે યુદ્ધ કરી દસમા દિવસે તેનો સંહાર કર્યો હતો. આથી આ દિવસને 'મહિષાસુર મર્દિની'ના વિજય ઉત્સવ 'વિજયાદશમી' તરીકે ઉજવવામાં આવે છે.

શસ્ત્ર પૂજન અને નવા કાર્યોનો પ્રારંભ

વિજયાદશમીનો દિવસ હિન્દુ પંચાંગ મુજબ "અબૂઝ મુહૂર્ત" (અતિ શુભ દિવસ) ગણાય છે. આ દિવસે કોઈપણ શુભ કાર્ય, નવા વ્યવસાયનો પ્રારંભ, ગૃહ પ્રવેશ, કે નવા વાહનની ખરીદી કરવી અતિ ઉત્તમ માનવામાં આવે છે.

ગુજરાત સહિત સમગ્ર દેશમાં ક્ષત્રિય પરંપરા મુજબ અને પોલીસ/સેનાના દળો દ્વારા આ દિવસે 'શસ્ત્ર પૂજન' (અસ્ત્ર-શસ્ત્ર અને સાધનોનું પૂજન) કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત વેપારીઓ પોતાના ચોપડા અને યંત્રોની પૂજા કરે છે.

ગુજરાતની અનોખી પરંપરા: ફાફડા-જલેબી અને ગરબાનું સમાપન

ગુજરાતમાં દશેરાની ઉજવણીનો એક આગવો રંગ જોવા મળે છે. ૯ દિવસના ખેલૈયાઓના ઉત્સાહ બાદ દશેરાની સવારે ગુજરાતના તમામ શહેરો—જામનગર, અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા, અને રાજકોટ—માં ફાફડા અને જલેબી ખાવાની પરંપરા છે. દશેરાના દિવસે કરોડો રૂપિયાના ફાફડા-જલેબીનું વેચાણ થાય છે.

આયુર્વેદિક દ્રષ્ટિએ પણ નવરાત્રિના ઉપવાસ બાદ ચણાના લોટ અને ગોળ/ખાંડથી બનેલી આ વાનગીઓ પાચન અને ઉર્જા માટે અનુકૂળ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે લોકો પોતાના પરિવાર અને મિત્રો સાથે મળીને મીઠાઈ વહેંચે છે અને એકબીજાને દશેરાની શુભકામનાઓ પાઠવે છે.