Independence Day 2026: ભારતના 80મા સ્વાતંત્ર્ય દિવસ નિમિત્તે દિલ્હીના ઐતિહાસિક લાલ કિલ્લા ખાતે રાષ્ટ્રીય ધ્વજ ફરકાવવાની સાથે ભારતીય સેનાની 1721 Field Battery (Ceremonial) દ્વારા સ્વદેશી 105mm લાઇટ ફીલ્ડ ગનથી પરંપરાગત 21 તોપોની સલામી આપવામાં આવી. આ ગનથી 21-ગન સલામી આપવાની પરંપરા 2025થી શરૂ થઈ હતી, એટલે 2026માં તેનો ઉપયોગ પહેલીવાર થયો હોવાનું કહેવું યોગ્ય નથી.
52 સેકન્ડમાં 21 રાઉન્ડ
21-ગન સલામીની પ્રક્રિયામાં ચોકસાઈ અને સમયનું વિશેષ મહત્વ હોય છે. 2026ના સ્વાતંત્ર્ય દિવસની તૈયારીઓ દરમિયાન ભારતીય સેનાએ 21 રાઉન્ડને લગભગ 52 સેકન્ડમાં ફાયર કરવાની ડ્રિલનું રિહર્સલ કર્યું હતું. રિપોર્ટ મુજબ સતત બે ફાયર વચ્ચે લગભગ 2.5 સેકન્ડનું અંતર રાખવામાં આવે છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા રાષ્ટ્રગાનની અવધિ સાથે સુમેળમાં કરવામાં આવે છે.
સરકારી માહિતી મુજબ 2026ની સેરેમનીમાં 1721 Field Battery (Ceremonial)ની તોપો દ્વારા રાષ્ટ્રીય ધ્વજ ફરકાવવાની પ્રક્રિયા સાથે 21-ગન સલામીનું સંકલન કરવામાં આવ્યું હતું. આ સેરેમોનિયલ બેટરીમાં સ્વદેશી 105mm Light Field Gunsનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો.
105mm લાઇટ ફીલ્ડ ગનની ખાસિયત શું છે?
105mm Light Field Gun ભારતીય સેનાની સ્વદેશી આર્ટિલરી ક્ષમતાનું મહત્વનું ઉદાહરણ છે. ઉપલબ્ધ અહેવાલો અનુસાર આ ગનની રેન્જ આશરે 17.2 કિલોમીટર છે અને તે વધુમાં વધુ 6 રાઉન્ડ પ્રતિ મિનિટ ફાયર કરી શકે છે. તેનું વજન અગાઉની 105mm Indian Field Gun કરતાં આશરે 1,000 કિલોગ્રામ ઓછું હોવાનું જણાવવામાં આવે છે, જેના કારણે તેની પરિવહનક્ષમતા અને તૈનાતી સરળ બને છે.
આ ગનને ભારતીય સંરક્ષણ ઉદ્યોગમાં સ્વદેશીકરણના મહત્વપૂર્ણ ઉદાહરણ તરીકે જોવામાં આવે છે. તેના વિવિધ વર્ઝન લાંબા સમયથી ભારતીય સેનાની સેવામાં છે અને ખાસ કરીને મુશ્કેલ તથા પર્વતીય વિસ્તારોમાં તેની મોબિલિટી મહત્વપૂર્ણ રહી છે.
ઓપરેશન સિંદૂર સાથે પણ જોડાયેલી છે આ ગન
મે 2025માં થયેલા ઓપરેશન સિંદૂર બાદ ભારતીય સેનાની સ્વદેશી હથિયાર પ્રણાલીઓની ચર્ચા વધુ થઈ હતી. 2025ના અહેવાલોમાં 105mm Light Field Gunનો પણ ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન ઉપયોગ અને તેની કામગીરી સાથે ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે, ઉપલબ્ધ સત્તાવાર માહિતી સમગ્ર ઓપરેશનમાં વિવિધ સ્વદેશી સંરક્ષણ પ્રણાલીઓની ભૂમિકા પર ભાર મૂકે છે; તેથી આ ગને એકમાત્ર અથવા મુખ્ય હથિયાર તરીકે રજૂ કરવું યોગ્ય નથી.
બ્રિટિશ સમયની તોપોની જગ્યાએ સ્વદેશી ગન
21-ગન સલામી ભારતની લાંબા સમયથી ચાલી આવતી સૈન્ય પરંપરાનો ભાગ છે. અગાઉ આ સેરેમનીમાં બ્રિટિશ યુગની 25-pounder તોપોનો ઉપયોગ થતો હતો. 2025માં સ્વદેશી 105mm Light Field Gunsને આ પરંપરામાં સામેલ કરવામાં આવી અને ત્યારથી આ ગનનો ઉપયોગ 21-ગન સલામી માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે.
2026માં આ સ્વદેશી ગનથી આપવામાં આવેલી 21-ગન સલામી માત્ર સૈન્ય પરંપરાનું પ્રદર્શન નહોતી, પરંતુ ભારતની લાંબા સમયથી ચાલી આવતી સંરક્ષણ આત્મનિર્ભરતાનું પણ પ્રતીક બની હતી. લાલ કિલ્લા ખાતેની આ સેરેમનીમાં પરંપરા અને સ્વદેશી સંરક્ષણ ક્ષમતાનો સુંદર સમન્વય જોવા મળ્યો.
સોશિયલ મીડિયામાં અમારી સાથે જોડાવ