હવાઈ મુસાફરીને વધુ સસ્તી અને પર્યાવરણને અનુકૂળ બનાવવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પ્રગતિ થઈ છે. અમેરિકન કંપની Heart Aerospaceના X1 બેટરી-ઇલેક્ટ્રિક વિમાને પહેલી ટેસ્ટ ફ્લાઇટ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે. કંપનીના જણાવ્યા મુજબ X1 અત્યાર સુધી ઉડાન ભરનારું સૌથી મોટું બેટરી-ઇલેક્ટ્રિક વિમાન છે.

27 મિનિટ સુધી આકાશમાં રહ્યું X1

12 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ અમેરિકાના ન્યૂયોર્ક રાજ્યમાં આવેલા Plattsburgh International Airport પરથી X1એ પોતાની પ્રથમ ટેસ્ટ ફ્લાઇટ ભરી હતી. આ ઉડાન લગભગ 27 મિનિટ ચાલી હતી અને વિમાન આશરે 1,100 ફૂટની ઊંચાઈ સુધી પહોંચ્યું હતું.

આ ફ્લાઇટ દરમિયાન વિમાનમાં મુસાફરો નહોતા અને તેનો મુખ્ય હેતુ તેની ઇલેક્ટ્રિક પ્રોપલ્શન સિસ્ટમ અને ફ્લાઇટ ક્ષમતાનું પરીક્ષણ કરવાનો હતો.

ટેસ્ટ ફ્લાઇટમાં વીજળીનો ખર્ચ આશરે ₹500

આ ટેસ્ટ ફ્લાઇટ સાથે જોડાયેલી સૌથી વધુ ચર્ચાતી બાબત તેનો વીજળી ખર્ચ છે. કંપનીના જણાવ્યા અનુસાર ફ્લાઇટ દરમિયાન આશરે 85 kWh વીજળીનો ઉપયોગ થયો હતો, જેની કિંમત લગભગ $5, એટલે કે ભારતીય ચલણમાં આશરે ₹450-₹500 જેટલી હોવાનું જણાવાયું છે.

પરંતુ અહીં એક મહત્વની વાત સમજવી જરૂરી છે—આ મુસાફરો સાથેની કોમર્શિયલ ફ્લાઇટનો કુલ ખર્ચ નથી. ₹500નો આંકડો માત્ર ટેસ્ટ ફ્લાઇટ દરમિયાન વપરાયેલી વીજળીના ખર્ચ સાથે સંબંધિત છે. તેમાં પાઇલટ, એરપોર્ટ, મેન્ટેનન્સ, વિમાનની કિંમત અને અન્ય ઓપરેશનલ ખર્ચ સામેલ નથી.

X1 શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?

Heart Aerospaceનું X1 મુખ્યત્વે એક ટેક્નોલોજી ડેમોન્સ્ટ્રેટર છે. તેનો ઉપયોગ કંપની પોતાના આગામી ES-30 હાઇબ્રિડ-ઇલેક્ટ્રિક એરક્રાફ્ટ માટેની ટેક્નોલોજી વિકસાવવા અને ચકાસવા માટે કરી રહી છે.

ઇલેક્ટ્રિક અને હાઇબ્રિડ-ઇલેક્ટ્રિક વિમાનોનો ઉદ્દેશ્ય પરંપરાગત વિમાનોની સરખામણીએ ઇંધણનો ઉપયોગ અને કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવાનો છે. ખાસ કરીને ટૂંકા અંતરની ફ્લાઇટ્સ માટે આવી ટેક્નોલોજી ભવિષ્યમાં મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.

શું ભવિષ્યમાં હવાઈ મુસાફરી સસ્તી થશે?

ઇલેક્ટ્રિક વિમાનમાં પેટ્રોલિયમ આધારિત એવિએશન ફ્યુઅલના બદલે વીજળીનો ઉપયોગ થાય છે. જો ભવિષ્યમાં બેટરીની ક્ષમતા વધે, ચાર્જિંગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકસે અને ઇલેક્ટ્રિક વિમાનોનું મોટા પાયે ઉત્પાદન થાય, તો ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં ઘટાડો થવાની શક્યતા છે.

જોકે, હાલમાં એ કહેવું વહેલું છે કે ઇલેક્ટ્રિક વિમાનને કારણે મુસાફરો માટે ટિકિટ ચોક્કસપણે સસ્તી થશે. વિમાનની ખરીદી, બેટરી, મેન્ટેનન્સ, એરપોર્ટ ફી અને અન્ય ખર્ચ પણ ટિકિટના ભાવને અસર કરે છે.

આગળ શું થશે?

X1ની સફળ ટેસ્ટ ફ્લાઇટ Heart Aerospace માટે આગળના વિકાસમાં મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. કંપની હવે આ ટેક્નોલોજીમાંથી મળેલા ડેટાના આધારે વધુ પરીક્ષણો અને વિકાસ કરશે.

જો ઇલેક્ટ્રિક અને હાઇબ્રિડ-ઇલેક્ટ્રિક વિમાનો વ્યાપક રીતે સફળ થાય, તો આગામી વર્ષોમાં ટૂંકા અંતરની હવાઈ મુસાફરીનું સ્વરૂપ બદલાઈ શકે છે. જોકે, હાલના તબક્કે “₹500માં ફ્લાઇટ” કહેવું યોગ્ય નથી; ₹500 આસપાસનો આંકડો માત્ર ટેસ્ટ ફ્લાઇટમાં વપરાયેલી વીજળીના ખર્ચ માટે છે.