વીજળીની માગ વધતાં ગુજરાત સરકારની ઉદ્યોગોને અપીલ: વીજ વપરાશ ઘટાડવા સૂચના.

ગુજરાતમાં સાંજે 5થી 11 વાગ્યા દરમિયાન વીજળીનો વપરાશ ઘટાડવા અપીલ

ગુજરાતમાં વીજળીની માગમાં નોંધપાત્ર વધારો થતાં રાજ્યની વીજ વિતરણ કંપની ઉત્તર ગુજરાત વીજ કંપની લિમિટેડ (UGVCL) દ્વારા ઉદ્યોગો અને નાગરિકોને સાંજના પીક અવર્સ દરમિયાન વીજળીનો સમજદારીપૂર્વક ઉપયોગ કરવા સંદેશ મોકલવામાં આવ્યો છે. ખાસ કરીને સાંજે 5 વાગ્યાથી રાત્રે 11 વાગ્યા સુધીના સમયગાળામાં વીજ વપરાશ ઘટાડવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. ઉદ્યોગોને શક્ય હોય ત્યાં સુધી ઉત્પાદનની શિફ્ટ અન્ય સમયમાં ખસેડવા સ્વૈચ્છિક અપીલ કરવામાં આવી છે.

વીજળીની માગ વધવા પાછળનાં મુખ્ય કારણો

વીજળીની માગમાં થયેલા વધારા પાછળ અનેક પરિબળો જવાબદાર હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. એલ નીનોની અસરને કારણે ગરમી વધવી, ખેતીમાં સિંચાઈ માટે વીજળીની જરૂરિયાત વધવી અને ઔદ્યોગિક પ્રવૃત્તિઓમાં તેજી આવવી તેનાં મુખ્ય કારણોમાં સામેલ છે. આ ઉપરાંત, દિવસ દરમિયાન સોલર ઊર્જાથી ઉત્પન્ન થતી વીજળીને સાંજના સમયે ઉપયોગમાં લઈ શકાય તે માટે પૂરતી બેટરી સ્ટોરેજ ક્ષમતા ન હોવાને કારણે પણ પુરવઠા પર દબાણ વધે છે.

કોલસાથી વીજળી ઉત્પન્ન કરતા પાવર પ્લાન્ટમાં કોલસાનો જથ્થો ઓછો હોવો પણ ચિંતાનો વિષય છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, સેન્ટ્રલ ઇલેક્ટ્રિસિટી ઓથોરિટી (CEA)ના આંકડા અનુસાર દેશના 191 કોલસા આધારિત વીજમથકોમાંથી આશરે અડધા વીજમથકોમાં કોલસાનો જથ્થો ગંભીર રીતે ઓછો હતો. ઑક્ટોબરની શરૂઆતથી દેશના વીજમથકોમાં કોલસાનો કુલ જથ્થો આશરે 5 ટકા ઘટ્યો હતો.

16 ઑક્ટોબરે ગુજરાતમાં વીજળીની માગે નવો રેકોર્ડ બનાવ્યો

ગુજરાતમાં વીજળીની વધતી જરૂરિયાતનો અંદાજ રાજ્યના તાજેતરના આંકડાઓ પરથી પણ મળે છે. 16 ઑક્ટોબર, 2026ના રોજ રાજ્યમાં વીજળીની મહત્તમ માગ 29,822 મેગાવોટ સુધી પહોંચી હતી. આ અગાઉના વર્ષના સમાન સમયગાળાની સરખામણીમાં આશરે 36.6 ટકાનો વધારો હતો.

તે જ દિવસે રાજ્યમાં વીજળીનો દૈનિક વપરાશ 574 મિલિયન યુનિટ નોંધાયો હતો, જ્યારે અગાઉના વર્ષના સમાન સમયગાળામાં તે 457 મિલિયન યુનિટ હતો. એટલે કે દૈનિક વપરાશમાં આશરે 27 ટકાનો વધારો નોંધાયો હતો. આ આંકડાઓ દર્શાવે છે કે રાજ્યમાં વીજળીની માગ અને પુરવઠાનું આયોજન કેટલું મહત્ત્વપૂર્ણ બન્યું છે.

રાજ્ય સરકાર દ્વારા વધારાની વીજળી અને કોલસાની વ્યવસ્થા

વીજળીની વધતી માગને પહોંચી વળવા ગુજરાત સરકારે કેન્દ્ર સરકાર પાસે વધારાની વીજળી અને કોલસાની માગ કરી છે. *ધ ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા*ના 21 ઑક્ટોબરના અહેવાલ મુજબ, કેન્દ્રના કોલસા મંત્રાલયે નવેમ્બર સુધી દરરોજ 10થી 11 રેલવે રેક કોલસો પૂરો પાડવાની ખાતરી આપી હતી. ત્યારબાદ આ પુરવઠો વધારીને દરરોજ 13થી 14 રેક કરવાની અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. રાજ્યએ કેન્દ્રનાં વીજ ઉત્પાદન મથકોમાંથી વધારાની વીજ ફાળવણી મેળવવા અને અગાઉની વ્યવસ્થાઓ લંબાવવાનાં પગલાં પણ લીધાં છે.

આ ઉપરાંત, ભવિષ્યમાં વીજળીની વધતી માગને પહોંચી વળવા માટે નવા કોલસા આધારિત અને પરમાણુ વીજ પ્રોજેક્ટ તેમજ બેટરી સ્ટોરેજ સુવિધાઓ વિકસાવવાનું આયોજન પણ કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ પગલાંનો હેતુ વીજ પુરવઠો સ્થિર રાખવાનો અને સાંજના પીક અવર્સ દરમિયાન ઊભા થતા દબાણને ઘટાડવાનો છે.